Waarom mogen deze meiden zo weinig van ouders?

In de ogen van veel Nederlanders, krijgen meiden van Turkse, Hindoestaanse en Marokkaanse weinig vrijheid van hun ouders. Een van de belangrijkste oorzaken is de (zedelijke) familie-eer. Het hooghouden van de familie-eer is voor veel families belangrijk. Het gaat om bepaalde behoudende Turkse, Marokkaanse en Hindoestaanse gemeenschappen. Maar ook om bijvoorbeeld Somalische, Afghaanse, Pakistaanse, Indiase, Irakese, Koerdische, Syrische en Egyptische gemeenschappen. Migratie is hierop van invloed: je kind opvoeden in een cultuur die je niet kent, is niet gemakkelijk en de neiging kan bestaan om terug te grijpen op wat bekend en vertrouwd is. Er kan een migratiecultuur ontstaan die rigider is dan de cultuur in de streek van herkomst. Meiden mogen vaak geen verkering hebben, niet openlijk met jongens van buiten de familie omgaan en meestal ook niet alleen ’s avonds de deur uit. Ook mogen de meeste meiden niet naar cafés, restaurants of discotheken. Een nacht van huis weg is vaak taboe: ook als het gaat om uitje van de school.

 

Wat als meiden niet luisteren naar hun ouders?

Als ouders er achter komen dat een meisje stiekem verkering heeft of op een andere manier de zedelijke familie-eer schaadt, zullen zij maatregelen nemen. De ouders en de gehele familie lopen namelijk de kans om uit de gemeenschap te worden gestoten. De familie wordt door de gemeenschap onder druk gezet om de familie-eer te herstellen. De familie kan de eer herstellen door het meisje op te sluiten, te mishandelen, te verstoten, in het land van herkomst achter te laten of uit te huwelijken. Dit zijn allemaal vormen van eergerelateerd geweld. De meeste extreme vorm van eergerelateerd geweld is moord, ook wel eermoord of eerwraak genoemd. We spreken van eerwraak als het meisje vermoord wordt door haar familie om de familie-eer te herstellen. Ook kan het zijn dat haar geliefde bedreigd wordt met de dood of vermoord wordt. Soms wordt een meisje onder druk gezet om zelfmoord te plegen. Als het meisje dood is, is de familie-eer gered. Eergerelateerd geweld is overigens geen religieus fenomeen, zoals soms wordt gedacht. Sterker nog, soms kunnen religieuze leiders een sleutelrol vervullen om eergerelateerd geweld te stoppen.

 

Hoe reageren meisjes?

Voor veel meiden uit deze culturen is maagd blijven tot het huwelijk, net als voor hun familie, erg belangrijk. Maar de reden die zij hiervoor noemen is niet familieeer, maar hun geloof. Vooral islamitische meiden vinden maagdelijkheid voor het huwelijk belangrijk vanuit hun eigen religieuze overtuiging. Dat veel jongens geen maagd blijven tot het huwelijk vinden veel meiden dan ook niet eerlijk. Vanuit de islam is maagdelijkheid immers belangrijk voor zowel man als vrouw. Dat veel meiden maagdelijkheid belangrijk vinden, betekent niet altijd dat zij niet om willen gaan met jongens. Vaak gaan meiden met jongens om in het geheim, soms in samenwerking met een zus of nichtje die hen een alibi geven. Stiekem activiteiten ondernemen buiten de deur of zelfs daten of een relatie hebben, komt veel voor. Stiekem gedrag is niet zonder risico’s: het maakt je kwetsbaar voor roddel en chantabel. En als het uitkomt, kan een meisje thuis met grote conflicten te maken krijgen. Als meiden de familie-eer schaden en te maken krijgen met (een dreiging van) eergerelateerd geweld, kunnen ze suïcidaal gedrag vertonen om op deze manier uit hun situatie te ontsnappen.